استارتاپ های بیوتکنولوژی به کمک تولیدات پلاکتی می‌شتابند

 استارتاپ های بیوتکنولوژی به کمک تولیدات پلاکتی می‌شتابند

کد مطلب:۹۹۰۷۰۳۱۱
بیوتکنولوژی طی یک دهه از نوآوری بر مراکز تحقیقاتی، استارتاپ ‌ها و صنعت حکمرانی خواهد کرد. درسال‌های اخیر استفاده از ارگانیسم‌ها و سیستم‌های زنده برای شناسایی و توسعه محصولات کاهش قابل توجهی داشته است. چهره‌ی امروزی “تحقیق” تغییر کرده است. امروزه طبیعی و مصنوعی با هم ترکیب و همکار شده‌اند و دو مسیر موازی محسوب نمی‌شوند.
بنابر اکتشافات گسترده در زمینه‌های بیوتکنولوژی دارویی و عملکرد پلاکت‌ها در دهه اخیر؛ پلاکت‌ها یکی از جالب‌ترین سلول‌های انسانی در زمینه  بیوتکنولوژی می‌باشند.  40 سال پیش محققان بر این باور بودند که پلاکت‌ها اجسام سلولی بی‌جانی هستند و تنها در تشکیل لخته‌ی خونی نقش دارند. چندی بعد نقش پلاکت‌ها در هموستاز و ترومبوزیس کشف شد و پلاک‌ها را به عنوان سلول‌هایی چندکاره و بدون هسته کنترل کننده معرفی کرد. پلاکت‌ها در هموستاز، لنفوجنسیس، آنژیوژنز، احیای بافت، عفونت، ایمنی، سرطان و پیدایش و پیشرفت بیماری‌های قلب و عروق نقش دارند.
در این مقاله به معرفی چند استارتاپ‌ دارویی پیشرو در زمینه پلاکت‌ها و کاربردهای جدید پلاکتی می‌پردازیم. استارتاپ های بیوتکنولوژی دارویی چگونه تولید پلاکت‌ها را متحول می‌کنند؟ یک شتابدهنده دارویی چطور به پیشبرد اهداف استارتاپ کمک می‌کند؟

با تیم تحلیلی دارو و سلامت شتابدهنده دارویی هنام تا پایان این مقاله همراه باشید!

کمپانی بیوتکنولوژی پلاکت بایوجنسیس (Platelet BioGenesis)

پلاکت بایوجنسیس در زمینه‌های بیوتکنولوژی ، پلاکت‌ها و کشف دارو فعالیت دارد. این کمپانی – استارتاپ دارویی در حال کار روی یک تکنولوژی تولید پلاکت‌های انسانی از سلول‌های بنیادی چند کاره بدون نیاز به اهداکننده می‌باشد. این کمپانی یک استارتاپ اسپین اف از هاروارد می‌باشد که در سال ۲۰۱۴ در چست‌نات هیل، ماساچوست تاسیس شد.

تاریخچه و تکنولوژی این کمپانی بیوتکنولوژی

شتابدهنده دارویی

ما همیشه دچار کمبود پلاکت هستیم. چراکه تنها منبع پلاکت افراد اهدا کننده هستند. پلاکت‌ها عمر قفسه‌ای پایین دارند و مستعد آلودگی هستند.
جاناتان تون در اواخر دهه ۲۰۰۰ به این نتیجه رسید که چالش کمبود پلاکت‌ها با افزایش طول عمر آن‌ها برای یک یا دو روز حل نمی‌شود. ما باید منبع پلاکت را از خون انسان تعییر داده و خودمان پلاکت‌ها را تولید کنیم. جان تون نهایتا به عنوان یک دانشجوی پسا دکتری در آزمایشگاه جو ایتالینو، متخصص مگاکاریوسیت و بیولوژی پلاکت، در هاروارد به حل این مشکل پرداخت. تون در آزمایشگاه ایتالینو و سپس در آزمایشگاه خودش، همچنان در هاروارد، یک بایوراکتور پلاکتی تولید کرد. این بایوراکتور فرآیند تولید پلاکت‌ها از مگاکاریوسیت را تقلید می‌کند. سلول‌های بنیادی چندکاره القا شده، iPSCs، مواد اولیه‌ را، مگاکاریوسیت‌های بالغ، تولید می‌کنند.

در سال ۲۰۱۴ تون به همرا ایتالینو، یک متخصص میکروفلوئیدیکس به نام لیناس مازوتیس و اسون کارلسون ،سرمایه‌گذار خطرپذیر، کمپانی بیوتکنولوژی دارویی پلاکت بیوجنسیس را تاسیس کردند. همه این افراد برای اولین بار موسس یک کمپانی می‌شدند.

جزئیات سرمایه‌گذاری

پلاکت بایوجنسیس طی پنج سال اول فعالیت‌اش سرمایه‌ی اندکی دریافت کرد. این کمپانی با سرمایه موسسان ساخته شد. پلاکت بایوجنسیس در سال‌های اولیه از وام‌های دولتی و سرمایه‌گذاران فرشته برای طراحی دوباره بایوراکتور برای تولید در مقیاس صنعتی استفاده کرد.
پلاکت بایوجنسیس جمعا موفق به دریافت ۵۴.۳ میلیون دلار سرمایه از بیش از ۹ دوره شده است. آن‌ها جدیدترین سرمایه‌گذار خود را از یک گرنت راند در۱۶ دسامبر ۲۰۱۹ به دست آوردند. این کمپانی ۱۱ حامی مالی و ۴ حامی اصلی دارد. Medical technology enterprise consortium، qiming venture partners، ziff capital partners و U.S. department of defense سرمایه‌گذاران اصلی این کمپانی بیوتکنولوژی دارویی می‌باشند.

اهداف آینده

استارتاپ بیوتکنولوژی بایوجنسیس

کمپانی بیوتکنولوژی دارویی پلاکت بایوجنسیس درحال مطالعه روی استفاده از پلاکت‌ها به عنوان یک ابزار دارورسانی برای کاربردهای درمانی مختلف می‌باشد. پلاکت‌ها دارای گرانول‌های ترشحی حاوی فاکتورهای انژیوژنیک می‌باشند. به لحاظ تئوری می‌توان جای این فاکتورها دارو، مثلا داروهای ضد سرطان، در پلاکت جاساز کرد.

پلاکت‌ها به عنوان حامل‌های طبیعی عمل می‌کنند:

  1. سلول‌های بنیادی مزانشیمی، گلبول‌های قرمز و پلاکت‌ها می‌توانند چندین دارو بر سطح خود بیان و غلظت نسبی هر دارو را کنترل کنند.
  2. سلول‌های بدون هسته ریسک رگولاتوری را کاهش می‌دهند. تنها گلبول‌های قرمز و پلاکت‌ها بدون هسته هستند. هردو در عروق قرار دارند و به‌طور طبیعی در گردش خون به تمام ارگان‌های بدن سر می‌زنند.
  3. فقط پلاکت‌ها حاوی گرانول‌های ترشحی هستند. این گرانول‌ها دارو را تا زمان رسیدن به هدف پنهان می‌کنند. در حالت طبیعی فقط پلاکت‌ها به سمت تومورها می‌روند.

در هنام بخوانید: بیوتکنولوژی و چند استارتاپ پیشرو در تولید واکسن

کمپانی بیوتکنولوژی مگاکاریون (megakaryon)

شتابدهنده دارویی

رقیب اصلی پلاکت بایوجنسیس، کمپانی بیوتکنولوژی مگاکاریون می‌باشد. مگاکاریون استارتاپ اسپین‌آف سال ۲۰۱۱ از دانشگاه کیوتو در ژاپن می‌باشد. موسس علمی مگاکاریون، کوجی اتو، یک بایوراکتور تولید پلاکت، که ایده‌ای مشابه‌ با پلاکت بایوجنسیس دارد، تولید کرده است. اما بایوراکتور مگاکاریون از توربولنس برای بهبود تولید پلاکت استفاده می‌کند. مگاکاریون از خطوط سلولی نامیرا برای تولید مگاکاریوسایت‌های اولیه استفاده می‌کند.  

همانطور که می‌دانیم گلبول‌های قرمز آنتی‌ژن‌های مختلفی (A, B, AB & O) روی سطح خود دارند. گلبول‌های سفید هم مثل گلبول‌های قرمز آنتی‌ژن‌های مختلفی (HLAs) روی سطح خود بیان می‌کنند. بدن بیمارانی که به‌طور پی‌درپی خون دریافت می‌کنند پادتن‌هایی علیه HLAهای خارجی که با انتقال خون وارد بدن شده‌اند تولید می‌کند. درنتیجه این افراد می‌توانند نسبت به HLAها دچار حساسیت متقاطع شوند. به همین دلیل به این بیماران توصیه می‌شود از اهدا کننده‌هایی با HLA مشابه، پلاکت‌ دریافت کنند. اگرچه احتمال پیدا کردن اهداکننده‌ای که HLAهای همخوان داشته باشد بسیار دشوار است. احتمال همخوانی داشتن HLAها بین فرزندان یک خانواده ۲۵% و بین افراد غریبه یک در صدهزار می‌باشد.

تکنولوژی مگاکاریون

Turbulence Activates Platelet Biogenesis to Enable Clinical Scale Ex Vivo Production - ScienceDirect

این تکنیک پتنت شده از الحاق ۳ ژن در سلول‌های بنیادی القا شده برای تولید خط سلولی نامیرا از مگاکاریوسایت‌ها استفاده می‌کند. این سلول‌ها می‌توانند فریز و ذخیره بشوند و همچنان پس از کشت پلاکت‌های سالم تولید کنند. درحالت عادی فریز کردن عملکرد پلاکت را دچار مشکل می‌کند و سلول‌ها باید در دمای اتاق نگهداری شوند. در دمای اتاق، عمر قفسه‌ای محدود به ۴ روز می‌شود.

مگاکاریون از این تکنیک پیشرفته به عنوان اساس فعالیت‌ها و تحقیقات خود در زمینه تولید و نوسعه تکنیک‌های بیشتر در زمینه تولید انبوه پلاکت‌ها استفاده می‌کند. درحال حاضر پیدا کردن HLAهای همخوان برای بیماران دارای HLA‌های نادر بسیار مشکل می‌باشد. مگاکاریون در نظر دارد  تا با جمع‌آوری سلول‌های بنیادی چندکاره القا شده از افراد دارای HLA‌های نادر یک بانک سلولی درست کند. آن‌ها از این سلول‌های بنیادی مگاکاریوسایت تولید می‌کنند و این مگاکاریوسایت‌ها را در بانک سلولی منجمد و انبار می‌کنند. درنتیجه منبع پایایی از پلاکت‌ها برای بیماران دارای HLA نادر خواهیم داشت.

در هنام بخوانید: بیوتکنولوژی ‌، مادر واکسن های نوین

جزئیات سرمایه‌گذاری‌ها

این استارتاپ کمپانی بیوتکنولوژی دارویی ژاپنی تاکنون در مجموع موفق به کسب ۱۰.۲ بیلیون ین سرمایه از ۱۶ سرمایه‌گذار شده است. مگاکاریون در ۴ دوره سرمایه‌گذاری شرکت کرده است که آخرین دوره در ۱۶ فوریه ۲۰۱۹ برگزار شده است. مگاکاریون در این دوره موفق به کسب ۲.۸ بیلیون ین از ۳ سرمایه‌گذار شد. innovation Network Corporation of Japan  تنها سرمایه‌گذار اصلی این کمپانی می‌باشد.

مگاکاریون در سال ۲۰۱۸ منتخب برنامه  J-Startup شد. پروژ‌ه‌ی جی – استارتاپ در ژاپن طی رقابتی استارتاپ‌های منتخب خود را در بازار جهانی معرفی می‌کند.این پروژه با هدف معرفی استارتاپ ‌های پیشرو ژاپنی به دنیا و قوی‌تر کردن اکوسیستم استارتاپ ‌های ژاپنی اجرا می‌شود.

چشم‌انداز آینده‌ی کاربرد‌های پلاکتی

Platelet for drug delivery - ScienceDirect

استفاده از نقش‌های بیولوژیک پلاکت‌ها برای توسعه استراتژی‌های نوین درمانی درچند سال اخیر مبحث داغی برای مطالعه بوده‌ است. در این بخش نگاهی به مهم‌ترین پیشرفت‌ها در این زمینه خواهیم داشت:

  1. پلاکت‌ها به عنوان حامل: پلاکت‌ها به دلیل امکان بارگیری داروها در خود و حمل آن‌ها تا هدف درمانی مدنظر به عنوان اسب‌های تروجان شناخته شده‌اند. همانطور که اشاره کردیم پلاکت بایوجنسیس درحال مطالعه روی این قابلیت برای دارورسانی داروهای ضد سرطان می‌باشد.
  2. میکروپارتیکل‌های مشتق از پلاکت (PMPs): ذرات مشتق از پلاکت یا غبار پلاکت، بالاترین جمعیت ذرات در گردش خون را دارند. این ذرات ۷۰-۹۰% میکروپارتیکل‌های موجود در جریان خون را شامل می‌شوند. PMPها هنگام فعال شدن پلاکت‌ها تولید می‌شوند.
    PMPها نقش کلیدی در هموستاز و تشکیل لخته دارند. همچنین مطالعاتی روی نقش آن‌ها به عنوان یک مارکر تشخیصی زودهنگام بیماری‌های خودایمنی و قلبی عروقی درحال انجام است. علاو‌ه‌بر این‌ها مطالعات جدید نشان می‌دهد سطوح PMPها نسبت به بایومارکرهای دیگر پلاسما اطلاعات بهتری از وضعیت متاستاز به ما نشان می‌دهند.      
  3. استفاده از سیستم‌های دارورسانی پیشرفته برای استفاده از ترشحات پلاکتی در داروهای احیاگر: ترشحات پلاکتی شامل میلیون‌ها فاکتور بایواکتیو می‌باشد. این فاکتورها نیمه عمر پایین، پایداری کم و مستعد غیرفعال شدن توسط محیط‌ها و آنزیم‌های مختلف می‌باشند. برای حل این مشکلات از سیستم‌های دارورسانی پیشرفته مثل لیپوزوم‌ها و نانوحامل‌های لیپیدی برای رساندن این فاکتورها به سایت هدف استفاده می‌شود.
  4. داروهای تزریقی: نقش اولیه پلاکت‌ها حفظ هموستاز بدن می‌باشد. درنتیجه تزریق پلاکت حین هموراژهای سنگین نقش حیاتی در درمان مشکلات خونی ناشی از تروما، جراحی یا اختلالات نقص پلاکتی مثل ترومبوسایتوپنی می‌باشد.  با حل مشکلات ناشی از پلاکت‌های با منبع انسانی، مثل مشکلات HLAها و احتمال بالای آلودگی و…، محدودیت‌های استفاده از پلاکت در موارد اورژانسی کنار خواهئ رفت.

در هنام بخوانید: مقدمه‌ بر دانشی که آینده را به چنگ می‌آورد، بیوتکنولوژی!

کلام پایانی

درطی سال‌های گذشته دانشمندان علاوه‌بر هموستاز، از عملکردها و خصوصیات بیشتری از پلاکت‌ها پرده برداشته‌اند. نقش پلاکت‌ها در التهاب، انتشار سلول‌های تومور توسط خون، سیستم‌های دارورسانی و احیای بافت به اثبات رسیده است. اکتشافات ملکولی پلاکت‌ها مسیرهای بیشتری از کارکرد این سلول‌ها را باز کرده است. جای تعجب نیست که پلاکت‌ها یکی از زمینه‌های جالب توجه تحقیق برای استارتاپ‌های جدید بیوتکنولوژی می‌باشند. استارتاپ‌های جدیدی مثل پلاکت بایوجنسیس و مگاکاریون درحال تحقیق و توسعه پلاکت‌ها و مشتقات پلاکتی می‌باشند تا با عملکرد چندگانه این سلول‌ها به حل مشکلات موجود بپردازند. ایده‌ها و نظرات خود را درمورد پلاکت‌ها و مشتقات پلاکتی با ما درمیان بگذارید!

شتابدهنده دارویی هنام فارمد، آماده پذیرش طرح‌ها و ایده‌های شما در حوزه‌های بیوتکنولوژی دارویی ، بیوتکنولوژی پزشکی و توسعه فناوری‌های بیولوژیک است. کافیست وارد وبسایت شده و ایده خود را ثبت کنید.
از صفر راه اندازی استارتاپ تا صد رسیدن به درآمد و صادرات همراه شما هستیم.
شرکت شتابدهنده دارویی هنام فارمد
   

منابع

  1. Platelet-derived bio-products: Classification update, applications, concerns
    and new perspectives
  2. platelet biogenesis
  3. megakaryon
  4. crunchbase
تبلیغات دیجی کول

مرضیه نظری

من مرضیه هستم، دانشجوی داروسازی ورودی ۹۵ دانشگاه آزاد تهران.به عقیده من ما در برهه ای هستیم که قراره شاهد آغاز تغییرات زیاد و نقش پررنگ استارت آپ ها و شتاب دهنده ها در حوزه های دارویی تو کشورمون باشیم. من سال هاست در زمینه زبان انگلیسی فعالیت می کنم و امیدوارم بتونم با کمک این توانایی اخبار خارجی استارت آپ های برجسته و تغییرات دنیای امروز رو به خوبی به شما منتقل کنم. پس با ما باشید تا ببینیم تو دنیا چی میگذره!

Write a Review

پیشنهاد می‌کنیم این‌ها را هم بخوانید:

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *