درمان فشار خون بالا ، نانو دارو‌ها چه می‌گویند؟

 درمان فشار خون بالا ، نانو دارو‌ها چه می‌گویند؟

کد مطلب: ۹۹۱۰۰۶
افزایش فشارخون بیش از میزان تائید شده توسط مجمع جهانی فشار خون (IHA) 85/130< به عنوان بیماری فشارخون در نظر گرفته می‌شود. فشارخون بالا سالانه افراد زیادی را درگیر خود می کند.
برای درمان فشارخون بالا، داروهای مختلفی با مکانیسم های متفاوت در بازار دارویی وجود دارد، اما علی رغم استفاده از داروهای متفاوت، اثربخشی قابل انتظار در برخی افراد دیده نمی‌شود. استفاده از نانو فناوری جهت افزایش اثرات درمانی داروهای ضد فشارخون بالا از جمله راهکارهای درمانی است.
در این مقاله به انواع مختلف نانو دارو های موثر در درمان فشار خون بالا می پردازیم.
با تیم تحریریه شتابدهنده دارویی هنام فارمد همراه باشید.

فشارخون مقاوم به درمان:

به طور معمول بیماران مبتلا به فشار خون بالا نیازمند دارو درمانی طولانی مدت هستند که گاه کیفیت زندگی این افراد را تحت تاثیر قرار می دهد.
استفاده از داروهای اثرگذار برای کنترل بهتر فشار خون، حائز اهمیت است.
برای درمان فشارخون مقاوم روش های مختلفی وجود دارد:

  1. افزایش دوز داروی مورد استفاده
  2. تغییر دسته دارویی مورد مصرف
  3. استفاده از چند رژیم دارویی:

در این حالت از ترکیب داروهای دیورتیک + مهارکننده های تبدیل آنزیم آنزیوتانسین/بلوک کننده های گیرنده آنژیوتانسین + بلوک کننده کانال های کلسیمی استفاده می شود.

در این شرایط احتمال بروز عوارض دارویی ناخواسته یا تداخلات دارویی افزایش می یابد. بنابراین بهتر است از داروهایی استفاده شود که با کمترین دز استفاده شده، بیشترین کارایی را داشته باشند.
استفاده از نانو داروها از جمله راهکارهایی است  که در سال های اخیر به حیطه علوم پزشکی و داروسازی راه یافته است.

در همین رابطه در هنام بخوانید: فشار خون چیست و فشار خون‌ بالا چند است؟

استفاده از نانو فناوری در درمان فشار خون بالا

از عوامل اصلی ناکارآمدی سیستم های دارورسانی قدیمی که عدم اثربخشی دارو را منجر می شوند می توان به عوامل زیر اشاره کرد:

  • ناپایداری ماده موثره در فرمولاسیون دارو
  • حلالیت کم داروه ها در آب
  • برهمکنش نامناسب دارو با غشا بیولوژیک
  • فراهم زیستی کم دارو

نانو فناوری با تولید ذراتی در ابعاد نانو (۵۰۰-۱ نانومتر)، تا حدودی موفق به رفع عیوب سیستم های قدیمی دارورسانی شده است.
ایده اصلی حاکم بر نانوفناوری تولید نانو ذراتی است که به علت اندازه کوچک و سطوحی با طراحی مناسب، شرایط زیر را منجر می شوند:

  • افزایش پایداری ماده موثره در فرمولاسیون.
  • افزایش حلالیت دارو.
  • افزایش فراهم زیستی.
  • ارتقا سیستم دارو رسانی هدمند شده که به دنبال آن عوارض دارویی کاهش می یابد.
  • ایجاد سیستم دارورسانی کنترل شده که به دنبال آن مدت زمان بیشتری دارو در خون مانده و تعداد دفعات مصرف دارو کاهش می یابد.

تصویر شماتیک زیر روش های مختلف تولید ذرات نانو را نشان می دهد:

درمان فشار خون بالا با نانو دارو- 2
https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/10717544.2016.1255999

تا به امروز بیش از ۵۰ نانودارو در حوزه های مختلف پزشکی مانند درمان فشار خون بالا، سرطان، عفونت، مشکلات استخوان و … از سازمان غذا و دارو  برای ورود به بازار دارویی تائیدیه گرفته است. برای تولید هر کدام از داروها از روش های مختلفی استفاده می شود، با این وجود، ۳ روش زیر بیش از بقیه کاربرد دارد.

در همین رابطه در هنام بخوانید: با روش های درمان فشار خون بالا آشنا شویم!

  • نانولیپوزوم هاNanoliposome:
  • نانو ذرات پلی مریPNPs:Polymeric Nanoparticles:
  • نانوکریستال هاNanocrystal :

در ادامه به انواع نانو داروهای موثر در درمان فشار خون بالا که وارد مراحل تحقیقاتی شده اند می پردازیم:

درمان فشار خون بالا ، نانو فناوری و لیپوزوم ها:

لیپوزوم VIP(vasoactive intestinal peptid):

VIPپپتیدی ۲۸ اسید آمینه ای است که به طور ذاتی در بدن انسان وجود دارد.
این پپتید با نقش گشاد کنندگی عروق موجب کاهش فشار خون می شود.
تخریب پذیری بالا با توجه به ماهیت پپتیدی این ماده سبب شده که نتوان به راحتی از آن به عنوان دارو استفاده کرد.
اشکال لیپوزومه این پپتید( به صورت تزریقی) با ماندگاری ۶ ساعته در خون کاهش فشارخون را منجر می شود.

لیپوزوم SOD(Super Oxidase DEsmotase):

SODآنزیم مبدل رادیکال های سوپراکسیداز است. با توجه به نقشی که استرس اکسیداتیو در دیواره عروق و پیشرفت فشارخون بالا ایفا می کند استفاده درمانی از این مولکول اهمیت یافته است. لیپوزوم نوترکیب rh-CU/Zn-SOD در فاز تحقیقاتی اثرات مثبتی را نشان می دهد.

لیپوزوم Lercanidipine:

Lercanidipineاز انواع بلوک کننده های کانال کلسیمی است که حلالیت و فراهم زیستی کمی دارد.
مطالعات نشانگر آن است که تولید اشکال لیپوزومه این دارو میزان جذب و به دنبال آن فراهم زیستی را افزایش می دهد.

نانو ذرات پلی مری:

در این روش از پلی مرهای کروی یا زنجیره ای ( مانند PLGA، Chitosan ،CD و…) به جهت حمل دارو برای درمان فشار خون بالا استفاده می شود. نانو ذرات پلی مری نیمه عمر طولانی تر و فراهم زیستی بیشتری دارند.

  1. Felodipine-PLGA PNP: بلوک کننده کانال کلسیم دی هیدرو پریدینی که فشار خون سیستولیک را کاهش می دهد.
    میزان اثر بخشی نانو دارو فلودیپین با قرارگیری درون غشا پلی مری PLGA  افزایش یافته است.
  2. Ramipiril-chitosan_PNP: رامیپیریل کاهنده فشار خون سیستولیک است.
    نانو ذرات کایتوزان به عنوان یک پلی مر زیست تخریب پذیر در ترکیب با رامیپیریل اثربخشی آن را افزایش می دهد.
  3. ترکیب نانو ذرات هیدروکلروتیازید+آملودیپین+ کاندرسارتان به همراه پلی مر PLGA مدت حضور این ترکیب ۳ دارویی را تا ۱۰ برابر در خون افزایش می دهد.
  4. Nifedipine-PLGA:  نیفدیپین بلوک کننده کانال های کلسیمی است.
    اثر بخشی نانو دارو نیفدیپین در صورت ترکیب با پلی مر PLGA افزایش می یابد.
  5. Lercarnidipine-HPMC:  ترکیب این بلوک کننده کانال کلسیمی با پلی مر  مدت حضور آن در خون را افزایش می دهد.
  6. Aliskiren-PLGA: آلیسکرین مهارکننده مستقیم رنین است. نکته منفی این دارو فراهم زیستی کم آن(۲.۶%) است. ترکیب نانو دارو آلیسکرین با پلی مر PLGA میزان فراهم زیستی و اثربخشی آن را افزایش می دهد.
  7. Captopril-CDs: کاپتوپریل مهارکننده آنزیم تبدیل کننده آنژیوتانسین است.
    ترکیب نانو دارو کاپتوپریل با سیکلودکسترین( الیگوساکارید لوله ای شکل) مدت حضور آن را در خون افزایش داده و به حدود ۲۲ ساعت می رسد.
  8. Valsartan-CDs: والسارتان با بلوک گیرنده های آنژیوتانسین فشار خون را کاهش می دهد.
    ترکیب نانو دارو والسارتان با پلی مر سیکلودکسترین میزان اثربخشی آن را افزایش می دهد.

در همین رابطه در هنام بخوانید: بهترین روش‌ها برای درمان سردردهای ناشی از فشار خون بالا

نانو کریستال:

Rapamycin: مطالعات بر روی مدل های حیوانی نشانگر آن است که نانو کریستال راپامایسین اثر بخشی قابل ملاحظه ای در درمان فشار خون بالا از نوع ریوی( PAH) دارد.

نانو ذرات جامد لیپیدی:

این گروه با نام کلی SLN(Solid Lipid Nanoparticle) شناخته می شوند.
نانو داروهایی که برای درمان فشارخون بالا با این فناوری ساخته شده اند می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • Nisoldipine
  • Candesartan
  • Isradipin

نانو امولسیون:

نانو ذرات محصور شده با سورفاکتانت که به صورت امولسیون فرموله می شوند.
با این روش میزان حلالیت در آب دارو افزایش می یابد که خود عامل افزایش فراهم زیستی دارو خواهد شد. از جمله داروهایی که با این روش تولید می شوند:

  • Omlesartan
  • Lacidipine
  • Valsartan

ژن درمانی و درمان فشار خون بالا با نانو ذرات:

قطعه ای کوچک از RNA به وسیله آنزیم RNAse III( Dicer)تولید می شود.
قطعه کوچک  RNA با RICS ( عامل خاموش شدن ژنوم (RNA  ترکیب می شوند. ساختار تولید شده در مجاورت mRNA  هدف ( عامل تولید گیرنده پروتئینی تنظیم کننده فشارخون)  قرار می گیرد.
با قرارگیری این ژنوم درون سلول تولید پروتئین دچار اختلال می شود.

کلیه موارد گفته شده در مرحله فازهای تحقیقاتی یا قبل از ورود به بازار دارویی است.
ورود نانو دارو ها به مرحله بالینی گام موثری در درمان فشار خون بالا به حساب می آید.

شتابدهنده دارویی هنام فارمد، آماده پذیرش طرح‌ها و ایده‌های استارتاپی شما در حوزه نانو فناوری است. کافیست وارد وبسایت شده و ایده خود را ثبت کنید. از صفر راه اندازی استارتاپ تا صد رسیدن به درآمد و صادرات همراه شما هستیم.
شرکت شتابدهنده دارویی هنام فارمد

منابع:

تبلیغات دیجی کول

آزاده خوش‌نظر

Write a Review

پیشنهاد می‌کنیم این‌ها را هم بخوانید:

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *